lewy_gorny
side.jpg

up.jpggora.jpg
KOŚCIÓŁ PARAFIALNY PW. NAWIEDZENIA NMP W GARDNIE WIELKIEJ
 
right.jpg
   Kościół położony w środkowej części wsi, na wniesieniu. Parcela kościoła o kształcie zbliżonym do koła zajmuje większą część nieregularnego placu. Wzgórek na którym stoi kościół otoczony jest kamiennym murem z licznym starodrzewem na parceli.
Kościół orientowany - oś wzdłużna kościoła na linii wschód-zachód. Wokół kościoła dawniej był cmentarz, na którym zachowały się 2  i pozostałości pomnika z nazwiskami mieszkańców Gardny Wielkiej i okolicznych wiosek poległych w I wojnie światowej - obecnie kapliczka Matki Boskiej.Najstarszą częścią budowli jest murowana, prostokątna (12 x 25 metrów) nawa zbudowana w stylu gotyckim w XIV wieku. Charakterystycznymi elementami są wewnętrzne ostrołukowe wnęki w ścianach podłużnych nawy. Grubość ścian dochodzi do 70 cm. Obecną formę kościół zyskał w połowie XIX wieku.

gardna_kosciol.jpg gardna_plyta.jpg

XIII wiek
- pierwsze informacje o kościele - książę Świętopełk założył tu parafię. Wieś była wówczas własnością biskupów gnieźnieńskich. Gardna była najstarszym ośrodkiem parafialnym regionu słowińskiego.
1266 rok - istniał we wsi kościół pw. Stanisława oraz mieszkał tu proboszcz „Tesslaus plebanus de Gardna”.
1282 rok - nadanie dla klasztoru w Białobokach przez księcia Świętopełka potwierdza książę Mestwin.
1584 rok - pełniący tu posługę duszpasterską ewangelicki pastor, Blancenius, dokonał przekładu postylli na język polski, dla potrzeb mieszkańców.
1765 rok - doszło tu do zamieszek, gdyż mieszkańcy nie chcieli zaakceptować nowo mianowanego pastora Dorscha, który nie władał językiem kaszubskim. Pastora wypędzono.
1842 rok - wieża kościoła zwieńczona była trójkątną attyką z esownicami.
Do 1845 roku odbywały się tu msze święte w języku kaszubskim.
1852 rok - przebudowano nawę. Wówczas podwyższono przypory, wykonano gzyms, zmieniono kształt otworów okiennych z prostokątnych na ostrołukowe. Z uwagi na wykonanie we wnętrzu empor wprowadzono podział na dwa rzędy.
1860 rok - na miejscu poprzedniej gotyckiej wieży postawiono nową w stylu neogotyckim.
1910 rok - czerwone dęby rosnące przy furcie posadził cesarz Niemiec Wilhelm II.
Wystrój kościoła uległ zmianie po ostatniej wojnie - zlikwidowano balkony wzdłuż bocznych ścian, zaginął wiszący w kościele wielki model żaglowca.

gardna_kosciol2.jpg
   
    Kościół salowy na rzucie prostokąta z przylegającą wieżą. Chór z zachowanymi organami wsparty na drewnianych filarach. Prowadzą do niego schody z obu stron wejścia.
Ściany zewnętrzne wzmocnione przyporami. Od wewnątrz na ścianach ostrołukowe blendy, w nich dużo mniejsze ostrołukowe okna. Strop belkowo-deskowy. Szczyt wschodni w górnej części posiada ostrołukowe blendy, zwieńczony jest pinaklami. Pinaklowe zwieńczenie ma również przybudówka na ścianie południowej. Wieża czworokątna z ostrołukowymi ślepymi blendami na ścianach. Narożniki wieży zwieńczone także pinaklami.
    Główne wejście do kościoła znajduje się w wieży, posiada dwuskrzydłowe drzwi z ryzowanym, neogotyckim ornamentem. Drugie wejście do kościoła ma przybudówka na ścianie południowej, trzecie w ścianie wschodniej prowadzi do zakrystii w północno-wschodnim narożniku nawy.

gardna_kosciol3.jpg
   
    Okna obok ołtarza (w ścianie wschodniej) z witrażami z I połowy XX wieku - symboliczne witraże upamiętniają poległych w I wojnie światowej. Kropielnica z XIV wieku (być może z czasów romańskich) wydrążona w granicie stojąca w kruchcie wieży, na wieży dzwony z 1764 roku sygnowane Kolberg - Stolp - Meyer, organy, ekspresjonistyczny obraz w ołtarzu namalowany przez kołobrzeskiego pastora Paula Hintza.
gardna_kosciol4.jpg gardna_kosciol5.jpg
powrot_przycisk.jpg
 
    lewy_bok.jpg    
lewy_dolny
doldol
prawy_dolny.jpg